Σε ηλικία 94 ετών…
Πέθανε από επιπλοκές λόγω κορωνοϊού ο πρώην πρόεδρος της Γαλλίας Βαλερί Ζισκάρ Ντ’ Εστέν
Ο πρώην Πρόεδρος της Γαλλίας Βαλερί Ζισκάρ ντ’ Εστέν πέθανε το βράδυ της Τετάρτης εξαιτίας «επιπλοκών» της COVID-19 ενώ βρισκόταν στην κατοικία του στο Λουάρ-ε-Σερ, διευκρίνισε η οικογένεια του απόμαχου πολιτικού.«Η κατάσταση της υγείας του είχε επιδεινωθεί και πέθανε εξαιτίας επιπλοκών της COVID-19», ανέφερε η οικογένεια σε δελτίο Τύπου το οποίο εστάλη στο Γαλλικό Πρακτορείο.
«Όπως ήταν η επιθυμία του, η κηδεία του θα γίνει σε στενό οικογενειακό κύκλο», σύμφωνα με την οικογένεια και το Ίδρυμα που φέρει το όνομά του.
Ο κεντροδεξιός πρώην Πρόεδρος, ο οποίος γεννήθηκε το 1926 στο Κόμπλεντς (Γερμανία) και αναδείχθηκε στο ύπατο αξίωμα της Γαλλίας το 1974, εισήχθη τον Σεπτέμβριο σε νοσοκομείο της πόλης Τουρς, στη δυτική Γαλλία, με αναπνευστικά προβλήματα. Ανέρρωσε, αλλά εισήχθη εκ νέου σε νοσοκομείο στα μέσα του Νοεμβρίου.
Ο Γάλλος πρώην Πρόεδρος Βαλερί Ζισκάρ ντ’ Εστέν,λοιπόν, φλογερός υποστηρικτής της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, που κυβέρνησε τη Γαλλία από το 1974 ως το 1981 προωθώντας εκσυγχρονιστικές μεταρρυθμίσεις, πέθανε την Τετάρτη το βράδυ εξαιτίας της COVID-19, ανακοίνωσε η οικογένειά του.
Ο νεότερος πρόεδρος της 5ης γαλλικής Δημοκρατίας όταν εξελέγη, το 1974, στα 48 του χρόνια, ο επιλεγόμενος «VGE» είχε εισαχθεί σε νοσοκομεία αρκετές φορές τους τελευταίους μήνες, καθώς αντιμετώπιζε καρδιακά προβλήματα. Πέθανε στο οικογενειακό του σπίτι στην Οτόν, στην κεντρική Γαλλία.
Κατά τη διάρκεια της θητείας του ο Βαλερί Ζισκάρ ντ’ Εστέν, πολιτικός του κέντρου, επιδίωξε τον εκσυγχρονισμό της χώρας του, προωθώντας σημαντικές μεταρρυθμίσεις, όπως η αποποινικοποίηση της άμβλωσης με σχέδιο νόμου που καταρτίστηκε από την υπουργό Υγείας της κυβέρνησής του Σιμόν Βέιλ, ή η μείωση του ορίου της ενηλικίωσης – και κατά συνέπεια η απόκτηση δικαιώματος ψήφου για τους ενδιαφερόμενους – στα 18 έτη. Ήταν ο πρώτος πρόεδρος της 5ης Γαλλικής Δημοκρατίας που δεν ανήκε στον πολιτικό χώρο των γκολικών, έπειτα από τον ίδιο τον στρατηγό Σαρλ ντε Γκολ και τον πολιτικό του κληρονόμο Ζορζ Πομπιντού.
Παθιασμένος υποστηρικτής της ιδέας της ενωμένης Ευρώπης, συνεργάστηκε με τον «προσωπικό του φίλο» Χέλμουτ Σμιτ για να ανεβάσει στροφές η γαλλογερμανική μηχανή, ενώ τη δεκαετία του 2000 έγινε πρόεδρος της Συνέλευσης για το Μέλλον της Ευρώπης, που επιφορτίστηκε με την κατάρτιση ευρωπαϊκού Συντάγματος, το οποίο απορρίφθηκε από τους πολίτες. Ήταν εξάλλου ο πατέρας αυτής που έγινε η G7, της συνεργασίας των βιομηχανικά ανεπτυγμένων χωρών.
Ο νυν πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν απέτισε φόρο τιμής στον προκάτοχό του, ο οποίος στην επταετία του «μεταμόρφωσε τη Γαλλία». «Οι κατευθύνσεις που έδωσε στη Γαλλία οδηγούν ακόμη τα βήματά μας», τόνισε, εξαίροντας έναν «πολιτικό άνδρα της προόδου και της ελευθερίας» ο θάνατος του οποίου βυθίζει «στο πένθος το γαλλικό έθνος».
Οι πρώην πρόεδροι Νικολά Σαρκοζί και Φρανσουά Ολάντ επίσης εξήραν τον εκλιπόντα προκάτοχό τους. Για έναν πολιτικό ο οποίος «όλη του τη ζωή εργάστηκε για την ενίσχυση των δεσμών μεταξύ των ευρωπαϊκών εθνών, επιδίωξε και κατάφερε να εκσυγχρονίσει την πολιτική ζωή και αφιέρωσε την μεγάλη ευφυΐα του στην ανάλυση των πιο περίπλοκων διεθνών προβλημάτων» έκανε λόγο ο Σαρκοζί. Η Γαλλία έχασε «έναν πολιτικό ηγέτη που είχε κάνει την επιλογή του ανοίγματος στον κόσμο», έκρινε από την πλευρά του ο Ολάντ.
«Η ιστορία δεν έχει ακόμη απονείμει δικαιοσύνη σε αυτόν τον παρεξηγημένο πρόεδρο», σχολιάζει την Τετάρτη στο φύλλο της η εφημερίδα Le Parisien. «Λιγάκι ξεχασμένος» από τους Γάλλους, προσθέτει, ο VGE ήταν «ο αρχιτέκτονας του εκσυγχρονισμού της χώρας που δεν του πιστώθηκε ποτέ», εκτίμησε η σύνταξη της εφημερίδας.
Διαπρεπής οικονομολόγος και συγγραφέας πολλών βιβλίων, ο Ντ’ Εστέν ήταν από το 2003 μέλος της Γαλλικής Ακαδημίας.
«Προσωπικός φίλος» του Κωνσταντίνου Καραμανλή – του διέθεσε το προεδρικό αεροσκάφος του για να επιστρέψει στην Ελλάδα το 1974 – ο Ντ’ Εστέν δήλωνε το 2019 σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Καθημερινή ότι χάρη σε εκείνον «η Ελλάδα μπόρεσε να βρει τον δρόμο προς τη δημοκρατία και να γίνει, το 1981, μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης».
Ο VGE εξελέγη πρόεδρος επικρατώντας του Φρανσουά Μιτεράν, σε μια Γαλλία που ενταφίαζε τριάντα χρόνια οικονομικής ακμής και προσπαθούσε ακόμα να χωνέψει τον Μάη του ’68.
Το πρώτο διάστημα μετά την επικράτησή του, έπνευσε άνεμος ελευθερίας στη Γαλλία, έπειτα από τα χρόνια του Ντε Γκολ και του Πομπιντού, με πρωτοβουλίες ενός πολιτικού που μεταμόρφωσε την πολιτική επικοινωνία στη χώρα του.
Ο Ντ’ Εστέν, καθαρό προϊόν της γαλλικής ελίτ, έγινε για πρώτη φορά μέλος της κυβέρνησης το 1959· ήταν υπουργός Οικονομίας και Οικονομικών τις δεκαετίες του 1960 και του 1970. Δήμαρχος της Σαμαλιέρ, του πολιτικού οχυρού του στην Ωβέρνη, επισκίασε τον Ζακ-Σαμπάν Ντελμάς για να μετατραπεί σε αδιαφιλονίκητο ηγέτη της γαλλικής δεξιάς ως την εκλογική του νίκη το 1974.
Έπειτα όμως από την πολλά υποσχόμενη αρχή της προεδρίας του, ο Ντ’ Εστέν θα βρισκόταν αντιμέτωπος με την πρώτη του κρίση το 1976, όταν ο πρωθυπουργός του, ο γκολικός μετέπειτα πρόεδρος Ζακ Σιράκ, παραιτήθηκε.
Η επιβράδυνση της γαλλικής οικονομίας μετά την πετρελαϊκή κρίση, τα σκάνδαλα – η ύποπτη αυτοκτονία του υπουργού του Ρομπέρ Μπουλάν, τα διαμάντια που του πρόσφερε ο ηγέτης της Κεντροαφρικανικής Δημοκρατίας Ζαν-Μπεντέλ Μποκασά – και η στροφή του σε πιο συντηρητικές πολιτικές θέσεις και στη λιτότητα έπληξαν τη δημοτικότητά του.
Τη 10η Μαΐου 1981, δεν κατάφερε να επανεκλεγεί, ηττήθηκε με διαφορά ενός εκατομμυρίου ψήφων από τον Φρανσουά Μιτεράν, ο οποίος θα γινόταν ο πρώτος αριστερός πρόεδρος της 5ης γαλλικής Δημοκρατίας, που εγκαθιδρύθηκε το 1958. «Δεν είχα φανταστεί ποτέ την ήττα», θα παραδεχόταν αργότερα.
Έπειτα από μια αποχώρηση που χαράχτηκε στη μνήμη πολλών για την άδεια καρέκλα που απέμεινε στο πλάνο μετά το τελευταίο του προεδρικό διάγγελμα, ο Βαλερί Ζισκάρ ντ’ Εστέν πέρασε βαθιά κατάθλιψη. Αυτό που θυμόταν περισσότερο, θα έγραφε το 2006, δεν ήταν «η ταπείνωση», αλλά κάτι πολύ πιο οδυνηρό: «η απόγνωση του να αφήνεις το έργο σου ανολοκλήρωτο».
Σταδιακά το δεύτερο μισό της δεκαετίας του 1990 ο πρώην πρόεδρος και οι πολιτικές του χάνονταν από το πολιτικό τοπίο.
Ο πρώην αρχηγός του κράτους, ευρωβουλευτής από το 1989 ως το 1993, πεπεισμένος Ευρωπαίος, θα επιδίωκε μολαταύτα να επιτύχει έναν τελευταίο μεγαλεπήβολο στόχο, να εκλεγεί πρόεδρος της Ευρώπης, κάτι που δεν κατάφερε μετά την απόρριψη του ευρωσυντάγματος.
Ο Κυρ. Μητσοτάκης για τον θάνατο του Ζισκάρ Ντ’ Εστέν
«Με το αεροπλάνο του επέστρεψε η Δημοκρατία στη χώρα μας και με τη στήριξή του εντάχθηκε στην ευρωπαϊκή οικογένεια. Με ευγνωμοσύνη και συγκίνηση η Ελλάδα αποχαιρετά τον μεγάλο φίλο της, Βαλερί Ζισκάρ Ντ΄ Εστέν».
Με αυτή την ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης απέτισε φόρο τιμής στη μνήμη του φιλέλληνα, τέως προέδρου της Γαλλικής Δημοκρατίας, Βαλερί Ζισκάρ Ντ’ Εστέν.
Ανάρτηση στο twitter της Προέδρου της Δημοκρατιας
Με ανάρτηση στο twitter η Προεδρος της Δημοκρατιας Κατερίνα Σακελλαρόπουλου αναφέρεται στον θάνατο του Ζισκαρ Ντ’ Εστέν.
«Αποχαιρετούμε έναν διαχρονικό φίλο και σύμμαχο της Ελλάδας, έναν υπερασπιστή της Δημοκρατίας και της ευρωπαϊκής ενοποίησης. Ο Βαλερί Ζισκάρ ντ΄Εστέν σημάδεψε με τη δράση και τις πρωτοβουλίες του την πολιτική ζωή της Γαλλίας, αλλά και ολόκληρης της Ευρώπης», σημείωνει η κ. Σακελλαροπούλου.
Δήλωση του πρώην πρωθυπουργού Κ. Καραμανλή
Ο πρώην πρωθυπουργός κ. Κώστας Καραμανλής έκανε την ακόλουθη δήλωση για τον θάνατο του Βαλερί Ζισκάρ ντ’ Εστέν:
«Με συγκίνηση αποχαιρετούμε τον πρώην Πρόεδρο της Γαλλικής Δημοκρατίας Valery Giskard D’ Estaing. Αποχαιρετούμε έναν κορυφαίο Ευρωπαίο ηγέτη, έναν υπέρμαχο της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, έναν ειλικρινή φίλο της Ελλάδας.
Η συμβολή του στην μεταπολιτευτική πορεία της χώρας μας υπήρξε καθοριστική, καθώς συνέδεσε το όνομά του με ιστορικά επιτεύγματα του Κωνσταντίνου Καραμανλή: την αποκατάσταση της Δημοκρατίας, την ένταξη της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή οικογένεια, την οικοδόμηση της στρατηγικής εταιρικής σχέσης Γαλλίας-Ελλάδας.
Η διαδρομή του είναι φωτεινό παράδειγμα, ειδικά στη σημερινή εποχή της αβεβαιότητας και των μεγάλων προκλήσεων».
Δήλωση του Προκόπη Παυλόπουλου
«Η συμβολή του για την ολοκλήρωση του Ευρωπαϊκού Οικοδομήματος υπήρξε ανεκτίμητη» σημείωσε, σε γραπτή του δήλωση, ο τ. ΠτΔ Προκόπης Παυλόπουλος για τον θάνατο του πρ. Προέδρου της Γαλλικής Δημοκρατίας, Βαλερί Ζισκάρ ντ’ Εστέν.
Στη δήλωσή του ο κ. Παυλόπουλος σημειώνει τα ακόλουθα:
«Ο Valéry Giscard d’ Estaing υπήρξε εμβληματική πολιτική προσωπικότητα όχι μόνο στο πλαίσιο της Γαλλικής Δημοκρατίας αλλά, γενικότερα, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η συμβολή του για την ολοκλήρωση του Ευρωπαϊκού Οικοδομήματος υπήρξε ανεκτίμητη. Ενώ ο θάνατός του, και μάλιστα σε μιαν εποχή όπου το “έλλειμμα ηγεσίας”, και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθίσταται ολοένα και πιο αισθητό, αφήνει δυσαναπλήρωτο κενό.
»Η Ελλάδα και ο Ελληνικός Λαός θα θυμούνται, στο διηνεκές, ιδίως ότι στην ιστορική φιλία και συνεργασία Valéry Giscard d’ Estaing και Κωνσταντίνου Καραμανλή οφείλεται η ένταξη της Χώρας μας στην τότε ΕΟΚ. Γεγονός το οποίο αποτελεί, όπως και η σύγχρονη συγκυρία επιβεβαιώνει, την κορυφαία εξέλιξη για το εν γένει μέλλον της Ελλάδας μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.»
