Με τον εμβολισμό από τουρκική ακταιωρό του ελληνικού περιπολικού «Γαύδος», διαπιστώθηκε η ενεργοποίηση ενός μηχανισμού εκτόνωσης της έντασης
Προς αποκλιμάκωση στα Ίμια μετά το πολύ σοβαρό συμβάν στη θαλάσσια περιοχή τους
Λίγες ώρες μετά το πολύ σοβαρό συμβάν στη θαλάσσια περιοχή των Ιμίων, με τον εμβολισμό από τουρκική ακταιωρό του ελληνικού περιπολικού «Γαύδος», διαπιστώθηκε η ενεργοποίηση ενός μηχανισμού εκτόνωσης της έντασης, η οποία προχθές το βράδυ έλαβε διαστάσεις αντιπαράθεσης. Το βράδυ της Τρίτης στη θαλάσσια περιοχή των βραχονησίδων μπορούσε κάποιος να καταμετρήσει τουλάχιστον 19 σκάφη, ελληνικά και τουρκικά, τα οποία περιπολούσαν γύρω από τα Ίμια.
Το πρωί της Τετάρτης η κατάσταση είχε σαφώς αποκλιμακωθεί, αφού δύο ελληνικά περιπολικά βρίσκονταν κοντά στις βραχονησίδες, παρακολουθώντας διακριτικά μια τουρκική ακταιωρό, η οποία έπλεε εντός των τουρκικών χωρικών υδάτων.
Είχε προηγηθεί τηλεφωνική επικοινωνία μεταξύ του πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα και του Τούρκου ομολόγου του Μπιναλί Γιλντιρίμ έπειτα από αίτημα της τουρκικής πλευράς.
Κατά τη διάρκεια της Τρίτης είχε κληθεί στο ελληνικό ΥΠΕΞ ο πρέσβης της Τουρκίας στην Αθήνα, στον οποίο είχε επιδοθεί αυστηρότατο μήνυμα διαμαρτυρίας για το συμβάν στα Ίμια.
Παράλληλα και σε ένα άλλο ενεργό μέτωπο, αυτό της κυπριακής ΑΟΖ, διαπιστωνόταν μια νέα εξέλιξη, αφού το πολεμικό ναυτικό της Ιταλίας αποφάσισε να στείλει εσπευσμένως νοτιοανατολικά της Κύπρου μια φρεγάτα, με εντολές προς τον Ιταλό κυβερνήτη να συνεργαστεί με μία ελληνική φρεγάτα και συγκεκριμένα τη «Λήμνος» και μία ισπανική, η οποία θα κατέπλεε στην περιοχή. Όλα αυτά για να διασφαλιστεί ο ομαλός πλους του γεωτρύπανου της ιταλικής εταιρείας ΕΝΙ προς το οικόπεδο «Σουπιά», προκειμένου να αρχίσει γεωτρήσεις. Ωστόσο, αργά το βράδυ της Τρίτης η πληροφορία αυτή δεν επιβεβαιώθηκε από ιταλικούς κυβερνητικούς κύκλους.
Κατά τη διάρκεια της τηλεφωνικής επικοινωνίας Τσίπρα – Γιλντιρίμ η τουρκική πλευρά προέβη σε τρεις σημαντικές αλλαγές στη στάση της:
α) επέμενε πως ο εμβολισμός του ελληνικού περιπολικού δεν έγινε εσκεμμένως
β επεσήμανε πως η ένταση στο Αιγαίο δεν επιλύει κανένα πρόβλημα
γ) έγινε λόγος για άμεση συνάντηση μεταξύ των αρχηγών ΓΕΕΘΑ των δύο χωρών, προκειμένου να συζητηθούν τα ζητήματα και να εκτονωθεί η κατάσταση.
Το πρωί της Τετάρτης κυκλοφόρησε η πληροφορία πως οι δύο αρχηγοί ΓΕΕΘΑ επιδιώκουν να συναντηθούν άμεσα είτε στη Ρώμη είτε στις Βρυξέλλες, προκειμένου να συνομιλήσουν «με λόγια σταράτα», ώστε να ξεκαθαριστούν οι προθέσεις της Τουρκίας στο Αιγαίο. Αργότερα έγινε γνωστό πως κατά την ομιλία Τσίπρα-Γιλντιρίμ η τουρκική πλευρά πρότεινε η συνάντηση να γίνει τον Μάιο κατά τη διάρκεια ειδικής σύσκεψης των αρχηγών ΓΕΕΘΑ του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες.
Σε οποιαδήποτε περίπτωση, είναι φανερό ότι λειτούργησε ένας μηχανισμός αποκλιμάκωσης, ο οποίος ενεργοποιήθηκε μάλιστα ευθύς αμέσως μετά τις ακατανόητα εμπρηστικές δηλώσεις του Ταγίπ Ερντογάν στην Κ.Ο. του κόμματός του, όπου «τίναξε την μπάνκα στον αέρα».
Η επιθετικότητα της ρητορικής Ερντογάν ξεπέρασε κάθε όριο ανοχής, με αποτέλεσμα Ουάσινγκτον και Βρυξέλλες να σπεύσουν με δηλώσεις να επαναφέρουν στην τάξη την Άγκυρα, με την Ε.Ε. να υπενθυμίζει σε όλους τους τόνους πως η τουρκική ακταιωρός εμβόλισε σκάφος η κατασκευή του οποίου χρηματοδοτήθηκε από τους Ευρωπαίους αλλά και πως η Τουρκία οφείλει να σέβεται τα κυριαρχικά δικαιώματα κάθε κράτους-μέλους της Ένωσης, με ειδικές αναφορές στο Αιγαίο αλλά κυρίως στην κυπριακή ΑΟΖ.
Λίγη ώρα μετά τις πρωτοφανείς δηλώσεις Ερντογάν, ο ίδιος ο πρόεδρος της Τουρκίας επανήλθε στο συμβάν στα Ίμια κάνοντας λόγο για «κάποια προσέγγιση μεταξύ της τουρκικής ακταιωρού και του ελληνικού περιπολικού», σε μια προσπάθεια να κατευνάσει τα πνεύματα, αντιλαμβανόμενος προφανώς και ο ίδιος ότι είχε ξεπεράσει κάθε όριο ανοχής και αντοχής.
Το πρωί της Τετάρτης, ο πρωθυπουργός της Τουρκίας Μπιναλί Γιλντιρίμ, λίγο πριν αναχωρήσει για το Μινσκ της Λευκορωσίας, προέβη σε δηλώσεις προς τους δημοσιογράφους τονίζοντας πως η αποκλιμάκωση της έντασης στο Αιγαίο είναι απαραίτητη ώστε να επιλυθούν τα προβλήματα.
Αργά το πρωί της Τετάρτης έγινε γνωστό στην ελληνική πρωτεύουσα πως ο Αμερικανός πρέσβης στην Αθήνα κ. Τζέφρι Πάιατ θα μεταβεί στην Άγκυρα, προκειμένου να συμμετάσχει στην αμερικανική αντιπροσωπεία που θα πλαισιώνει τον Αμερικανό ΥΠΕΞ Ρεξ Τίλερσον, ο οποίος από την Πέμπτη πραγματοποιεί επίσημη επίσκεψη στην τουρκική πρωτεύουσα, η οποία εκτιμάται ως ιστορική και κομβική για τις αμερικανοτουρκικές σχέσεις. Η παρουσία του Αμερικανού πρέσβη στην Άγκυρα προδίδει το άμεσο ενδιαφέρον των Αμερικανών για τα όσα συμβαίνουν στο Αιγαίο και την κυπριακή ΑΟΖ, και την ένταξη αυτών των ζητημάτων στην ατζέντα των συνομιλιών του κ. Τίλερσον με την τουρκική ηγεσία.
Σημειώνεται πως η επόμενη προγραμματισμένη γεώτρηση στην ΑΟΖ της Κύπρου θα πραγματοποιηθεί στο θαλάσσιο οικόπεδο του αμερικανικού κολοσσού «ΕΧΧΟΝ-ΜΟΒΙL», με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την κατοχύρωση των συμφερόντων της αμερικανικής εταιρείας στη συγκεκριμένη περιοχή.
