Έκθεση φωτογραφιών και άλλων ντοκουμέντων με θέμα «Ελληνικά σχολεία στην Οθωμανική Αυτοκρατορία ,19 ος ος -20 ος αι., από τα ανύπαρκτα σχολεία στα επιβλητικά διδακτήρια» και ανάπτυξη του θέματος «Κωνσταντινούπολη και Σμύρνη,οι πνευματικοί φάροι του Οθωμανοκρατούμενου Ελληνισμού»
Εκδήλωση “Ex oriente lux” από την Αδελφότητα Μικρασιατών Ν. Σερρών «Ο Άγιος Πολύκαρπος»
Οι καταξιωμένοι ομιλητές Πολύβιος Στράντζαλης και Θεόδωρος Κοντάρας παρουσίασαν την εκπαιδευτική και πολιτιστική άνθιση, τους πνευματικούς φάρους του Οθωμανοκρατούμενου Ελληνισμού
Μια πολύ ενδιαφέρουσα εκδήλωση με τον τίτλο “Ex oriente lux” πραγματοποιήθηκε το Σάββατο 9 Μαρτίου 2024, στις 19:00, στο ΔΗΠΕΘΕ Σερρών, μια εκδήλωση αφιερωμένη στις Αλησμόνητες Πατρίδες του Ελληνισμού.
Η αξιόλογη και πετυχημένη εκδήλωση “Ex oriente lux”,που σημαίνει φως εξ ανατολών, διοργανώθηκε από την Αδελφότητα Μικρασιατών Ν. Σερρών «Ο Άγιος Πολύκαρπος» και περιλάμβανε έκθεση φωτογραφιών και άλλων ντοκουμέντων με θέμα «Ελληνικά σχολεία στην Οθωμανική Αυτοκρατορία,19 ος -20 ος αι., από τα ανύπαρκτα σχολεία στα επιβλητικά διδακτήρια» και ανάπτυξη του θέματος «Κωνσταντινούπολη και Σμύρνη, οι πνευματικοί φάροι του Οθωμανοκρατούμενου Ελληνισμού».
Την κορδέλα των εγκαινίων της έκθεσης φωτογραφιών και άλλων ντοκουμέντων με θέμα «Ελληνικά σχολεία στην Οθωμανική Αυτοκρατορία ,19 ος ος -20 ος αι., από τα ανύπαρκτα σχολεία στα επιβλητικά διδακτήρια», στο φουαγιέ του ΔΗΠΕΘΕ Σερρών, έκοψε ο αντιπεριφερειάρχης Σερρών κ. Παναγιώτης Σπυρόπουλος, έχοντας δίπλα του τον βουλευτή Σερρών κ. Τάσο Χατζηβασιλέιου και τον πρόεδρο της Αδελφότητας κ. Σωκράτη Κοτζάογλου και παρουσία του εκπροσώπου του σεβασμιότατου μητροπολίτη Σερρών και Νιγρίτης κ. Θεολόγου , π. Νεκτάριου Καϊμακάμη μελών και φίλων της Αδελφότητας.

Εμπνευστής της έκθεσης το μέλος της Αδελφότητας κ. Αθανάσιος Κανλής, ο οποίος και την επιμελήθηκε και συνεργάστηκε για την υλοποίηση της με άλλους 16 καταξιωμένους συνεργάτες του από όλη την Ελλάδα. ‘Ο κ. Κανλής ξενάγησε τους παρισταμένους στα εκθέματα, σημειώνοντας ότι μεταξύ αυτών υπάρχουν ντοκουμέντα και διδακτήρια που έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τους Σερραίους, όπως ένα κείμενο του Σερραίου Παπασυνοδινού και το Ζάππειο Παρθεναγωγείο Κωνσταντινουπόλεως, στο οποίο ήταν διευθύντρια για 40 χρόνια η Σερραία Ευθαλία Αδάμ.
Μετά τα εγκαίνια της έκθεσης στην μικρή σκηνή του ΔΗΠΕΘΕ Σερρών «Ιουλία Σταυρίδου» πραγματοποιήθηκε ομιλία με θέμα «Κωνσταντινούπολη και Σμύρνη, οι πνευματικοί φάροι του Οθωμανοκρατούμενου Ελληνισμού» από δύο καταξιωμένους ομιλητές, τον κ. Πολύβιο Στράντζαλη, πρόεδρο της Ένωσης Κωνσταντινουπολιτών Βορείου Ελλάδος, τ. Σύμβουλο Θεολόγων Κεντρικής Μακεδονίας και τον Θεόδωρο Κοντάρα, φιλόλογο συγγραφέα.
Ο κ. Πολύβιος Στράντζαλης αναφέρθηκε στα εμβληματικά Διδακτήρια της Κωνσταντινούπολης, κάνοντας μια αναλυτική αναφορά στο ιστορικό πλαίσιο της Κωνσταντινούπολης από το 1876 έως το 1908. «Από την Κωνσταντινούπολη δόθηκε αρχικά ώθηση για την εκπαιδευτική και πολιτιστική άνθηση ολόκληρου του Ελληνισμού. Οι σύλλογοι ανέπτυξαν πλούσια επιστημονική και εκπαιδευτική δράση δράση αυτή των συλλόγων που είχαν χαρακτήρα εκπαιδευτικό, ήρθε ως αρωγός στην εκπαιδευτική φροντίδα των τοπικών και εκκλησιαστικών αρχών γι τα κατά τόπους σχολεία όχι μόνο της Κωνσταντινούπολης αλλά όλου του υπόδουλου Ελληνισμού .Αυτή την περίοδο είχε δημιουργηθεί και ένα εκτεταμένο σχολικό δίκτυο που αποτέλεσε τον φάρο για τους Ρωμιούς της Κωνσταντινούπολης και όχι μόνο .Η κάθε Κοινότητα είχε δικό της σχολείο», τόνισε και αναφέρθηκε στα Ανώτερα ελληνικά σχολεία που μεταξύ αυτών ήταν η Θεολογική Σχολή της Χάλκης ,η Μεγάλη του Γένους Σχολή, το Ζωγράφειο Γυμνάσιο, το Εθνικό Ζάππειο Παρθεναγωγείο, το Εθνικό Ιωακείμειο Παρθεναγωγείο και στα κατώτερα σχολεία αλλά και στα εκπαιδευτήρια της Αρχιεπισκοπής Κωνσταντινουπόλεως. Όπως σημείωσε από όλα αυτά τα διδακτήρια στην εποχή μας λειτουργούν μόνο δύο σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, του Ζαππείου και της Πριγκήπου, τρία σχολεία δευτεροβάθμιας (Μεγάλης του Γένους Σχολή, Ζωγράφειο και του Ζαππείου) και ένα Νηπιαγωγείο του Ζαππείου.

Ο κ. Θεόδωρος Κοντάρας αναφέρθηκε στους δύο τελευταίους αιώνες ζωής της Σμύρνης. «Η Σμύρνη είχε τεράστια προσφορά στην πνευματική και πολιτιστική ανάπτυξη του ελληνισμού» τόνισε ο κ. Κοντάρας λέγοντας ότι αρχικά στην εκπαίδευση πρωτοστατούσε ο κλήρος. Το 1707 ιδρύθηκε το Σχολείον Χριστού που το 1733 εξελίχθηκε στην Ευαγγελική Σχολή από όπου απεφοίτησαν ο Αδααμάντιος Κοραής και ο Πατριάρχης Γρηγόριος ο Ε΄ και πολλοί άλλοι σπουδαίοι έλληνες, το 1834 ιδρύθηκε το Παρθεναγωγείο της Αγίας Φωτεινής που ήταν πρόδρομος του Κεντρικού Παρθεναγωγείου Σμύρνης που μαζί με την Ευαγγελική Σχολή ήταν οι βασικοί πυλώνες της ελληνικής παιδείας. Το 1881 ιδρύθηκε το ελληνικόν Παρθεναγωγείον και το 1886 ονομάστηκε Ομήρειον Παρθεναγωγείον και ήταν ισότιμο με το Αρσάκειο. Εκτός από τα παραπάνω λειτουργούσαν άλλα 17 σχολεία και άλλα 70 ιδιωτικά με σημαντικότερα το Ελληνογαλλικό και το Ελληνογερμανικό . «Το αποκορύφωμα της παιδείας στη Σμύρνη ήταν το Ιωνικό Πανεπιστήμιο που δημιουργήθηκε και προοριζόταν να καταστεί η κορωνίδα της ελληνικής παιδείας στην Σμύρνη .Ο διάσημος μαθηματικός Κωνσταντίνος Καραθεοδωρής οργάνωσε και στελέχωσε το Πανεπιστήμιο. Σήμα του ήταν η κεφαλή του Απόλλωνος και για προμετωπίδα είχε τον τίτλο της εκδήλωσης “Exorientelux” δηλαδή ότι δεν βγαίνει μόνο ο ήλιος από την Ανατολή, αλλά και τα πνευματικά φώτα. Οργανώθηκε με τις καλύτερες προδιαγραφές αλλά δυστυχώς το πανεπιστήμιο δεν πρόλαβε ποτέ να λειτουργήσει».
Ολοκληρώνοντας ο κ. Κοντάρας τόνισε: «Η Ευαγγελική Σχολή, το Ομήρειον, το Κεντρικό Παρθεναγωγείο και τα άλλα σχολεία σχεδόν κάηκαν εκτός από ορισμένα, έζησαν όμως στις καρδιές των αποφοίτων τους. Τα σχολεία της Σμύρνης ήταν φυτώρια μόρφωσης, ναοί γραμμάτων πίστης και εθνικών ιδεών με στόχο την γνώση και την ευσέβεια. Σε αυτά διέπρεψαν πολλοί από τους πιο σημαντικούς ανθρώπους του ελληνισμού. Μόρφωσαν χιλιάδες ελληνόπουλα και τους εμφύσησαν τα εθνικά ιδεώδη σε εποχές πάρα πολύ δύσκολες».
Την παρουσίαση και τον συντονισμό της εκδήλωσης είχε η κ. Δήμητρα Μετόκη Δασκάλου δημοσιογράφος, Έφορος Δημοσίων Σχέσεων της Αδελφότητας.
Μεταξύ αυτών που τίμησαν με την παρουσία τους την εκδήλωση ήταν ο εκπρόσωπος του σεβασμιότατου μητροπολίτη Σερρών και Νιγρίτης κ. Θεολόγου , π. Νεκτάριος Καϊμακάμης, ο βουλευτής Σερρών κ. Τάσος Χατζηβασιλείου, ο αντιπεριφερειάρχης Σερρών κ. Παναγιώτης Σπυρόπουλος, η εκπρόσωπος του βουλευτή Κώστα Καραμανλή κ. Λία Εργίνη, οι αντιδήμαρχοι Υγείας κ. Νάσος Παπαδόπουλος και Παιδείας κ. Παναγιώτης Κεϊσογλου, ο διευθυντής της Δευτεροβάθμια Εκπαίδευσης Σερρών κ. Δημήτρης Σωτηριάδης, εκπρόσωποι συλλόγων, φίλοι και μέλη της Αδελφότητας.
Το Διοικητικό Συμβούλιο της Αδελφότητας ευχαριστεί τα μέλη και τους φίλους της Αδελφότητας που συνέβαλαν με την χορηγία τους στην υλοποίηση της εκδήλωσης. Ευχαριστούν τους κ. Στάθη Ξανθόπουλο, οφθαλίατρο, κ. Νικόλαο Πεταλωτή, οδοντίατρο, κ. Γιώργο Κουρτίδη, αναψυκτικά «Νέκταρ», κ.Μπάμπη Τσιλιακούδη “Cityζεν”, κ. Χρήστο Κωνσταντινίδη, “Elpida Resort &Spa”, το φαρμακείο Θεόδωρος Αυγερινός & ΣΙΑ ΟΕ και την οικογένεια Σωκράτη Κοτζάογλου. Επίσης ευχαριστούν όλους όσοι προσφέρανε υλικό για την έκθεση. Ιδιαίτερες ευχαριστίες στον κ. Αθανάσιο Κανλή, μέλος και συνεργάτη της Αδελφότητας, εμπνευστή της έκθεσης, όπως και τον κ. Γεώργιο Αψηλίδη, που μαζί επιμελήθηκαν την έκθεση. Ευχαριστίες και στο δήμο Σερρών και τη διοίκηση του ΔΗΠΕΘΕ Σερρών για την φιλοξενία της εκδήλωσης στους χώρους του ΔΗΠΕΘΕ.
Αθανασία Κατερίνα Δασκάλου








