«Τα αφαιρεθέντα υπό των Βουλγάρων Μητροπολιτικά και μοναστηριακά κειμήλια της αγιωτάτης Εκκλησίας των Σερρών» ήταν ο τίτλος της εκδήλωσης που διοργάνωσε η Ιερά Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτης, σε συνδιοργάνωση με την Π.Ε. Σερρών και τον Δήμο Σερρών, μια εκδήλωση προσκλητήριο διεκδίκησης και αποκατάστασης μιας ιστορικής αδικίας που διαρκεί πάνω από έναν αιώνα.
H διεκδίκηση των «Ελγινείων της Μακεδονίας» πιο επιθετική μέσω διπλωματικής και δικαστικής οδού
«Τα κλαπέντα ιερά κειμήλια της Εκκλησίας των Σερρών – Ιστορική και Νομική Θεώρηση», το θέμα που ανέπτυξε ο επίσημος προσκεκλημένος και κεντρικός εισηγητής της εκδήλωσης ο κ. Προκόπιος Παυλόπουλος, πρώην Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας, Ακαδημαϊκός, Πανεπιστημιακός διδάσκαλος και έγκριτος Νομικός
«Δεν πρόκειται τα κειμήλια να μείνουν εκεί που βρίσκονται. Δεν πρόκειται να δεχτούμε την κλοπή και την υπεξαίρεση. Αυτή η στάση της γειτονικής χώρας αγγίζει τα όρια της πολιτισμικής τυμβωρυχίας, κάτι αντίστοιχο με αυτό που είχε συμβεί τηρουμένων των αναλογιών με τον Έλγιν στον Παρθενώνα», τόνισε ο πρώην Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας (ΠτΔ), Ακαδημαϊκός και Καθηγητής, κ. Προκόπης Παυλόπουλος, κατά την διάρκεια της ιστορικής εκδήλωσης που πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 10 Μαΐου 2026, στην κατάμεστη αίθουσα του ΔΗΠΕΘΕ Σερρών «Αστέρια».
«Τα αφαιρεθέντα υπό των Βουλγάρων Μητροπολιτικά και μοναστηριακά κειμήλια της αγιωτάτης Εκκλησίας των Σερρών» ήταν ο τίτλος της εκδήλωσης που διοργάνωσε η Ιερά Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτης, σε συνδιοργάνωση με την Περιφερειακή Ενότητα Σερρών και τον Δήμο Σερρών, μια εκδήλωση προσκλητήριο διεκδίκησης και αποκατάστασης μιας ιστορικής αδικίας που διαρκεί πάνω από έναν αιώνα.
Επίσημος προσκεκλημένος και κεντρικός εισηγητής στην ιστορική αυτή εκδήλωση ήταν ο Εξοχότατος κ. Προκόπιος Παυλόπουλος, πρώην Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας, Ακαδημαϊκός, Πανεπιστημιακός διδάσκαλος και έγκριτος Νομικός.
Μήνυμα της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, ανέγνωσε ο εκπρόσωπος Αυτής, Σεβασμιότατος Μητροπολίτης Φλωρίνης, Πρεσπών και Εορδαίας κ.Ειρηναίος
Χαιρετισμούς απηύθυναν ο αντιπεριφερειάρχης Σερρών κ. Παναγιώτης Σπυρόπουλος και η δήμαρχος Σερρών κ. Βαρβάρα Μητλιάγκα, οι οποίοι τόνισαν την ανάγκη συντόνων προσπαθειών για την επιστροφή των κλαπέντων από την Εκκλησία των Σερρών, κατά τα έτη 1913, 1917, 1942 ιερών κειμηλίων στους σεπτούς τόπους όπου ανήκουν. Ευχαρίστησαν τον σσεβασμιότατο κ. Θεολόγο για την πρωτοβουλία της πραγματοποίησης της εκδήλωσης, υπογραμμίζοντας ότι η τοπική Εκκλησία, από πολλών ετών αγωνίζεται προς ευόδωσιν του επαναπατρισμού των κλαπέντων κειμηλίων, με δύναμη και συνέπεια, χωρίς να υποστείλει την σημαία του δίκαιου αυτού Πανσερραϊκού αιτήματος.
«Είμαστε δίπλα, κοντά στη Μητρόπολη. Είναι κάτι που ενδιαφέρει όλους τους Έλληνες. Ο κ.Παυλόπουλος είναι ο κατάλληλος άνθρωπος, ένας εξαιρετικός γνώστης του αντικειμένου, για αυτή την αξιέπαινη προσπάθεια που όλοι οι πολίτες πρέπει να αγκαλιάσουν», δήλωσε ο κ. Σπυρόπουλος ενώ η κ. Βαρβάρα Μητλιάγκα, ανέφερε: «Μια πολύ σημαντική εκδήλωση για ένα θέμα που απασχολεί την τοπική κοινωνία εδώ και πάρα πολλά χρόνια. Ευχαριστούμε τον κ. Παυλόπουλο και τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη μας κ. Θεολόγο για την πρωτοβουλία. Ενώνουμε τις δυνάμεις μας για να καταφέρουμε κάποια στιγμή να επιστρέψουμε στον τόπο μας αυτά τα κειμήλια».
Ακολούθως ο κ. Προκόπης Παυλόπουλος στην εμπεριστατωμένη εισήγησή του με θέμα: «Τα κλαπέντα ιερά κειμήλια της Εκκλησίας των Σερρών – Ιστορική και Νομική Θεώρηση», αναφέρθηκε στο πάντοτε επίκαιρο ζήτημα της επιστροφής των εκκλησιαστικών «Ελγινείων» της Μακεδονίας, των ιερών δηλαδή κειμηλίων, που παρακρατούνται παράνομα έως και σήμερα στα Μουσεία και τις Βιβλιοθήκες της Βουλγαρίας. Επεσήμανε τόσο την ιστορική διάσταση της απώλειας των πολύτιμων εκκλησιαστικών θησαυρών, όσο και τις νομικές προεκτάσεις, που αφορούν την διεκδίκηση, την επιστροφή και τη διεθνή προστασία της πολιτιστικής μας κληρονομιάς.
«Με αίσθημα εκ βαθέων σεβασμού προς την ιστορία του τόπου σας, βρίσκομαι σήμερα μαζί σας για να αναδείξουμε από κοινού το δικαίωμα και την υποχρέωση της Μητροπόλεως Σερρών και Νιγρίτης να διεκδικήσει τα κλαπέντα από τους Βουλγάρους χειρόγραφα και κειμήλιά της. Ειδικότερα της Ιεράς Μονής Τιμίου Προδρόμου Σερρών, φάρου πνεύματος, παιδείας και πολιτισμού και απαστράπτοντος αρχιτεκτονικού αριστουργήματος του 13ου αιώνα» τόνισε ο κ. Παυλόπουλος
Αναφερόμενος με θλίψη στις επιδρομές και καταστροφές που υπέστησαν η Μονή Προδρόμου και ο Μητροπολιτικός Ναός των Αγίων Θεοδώρων, με αποκορύφωμα τις περιόδους 1916-1918 και 1941-1944., τόνισε: «Επρόκειτο πέραν των άλλων και για μία πολιτιστική τυμβωρυχία, η οποία είχε ως αποτέλεσμα την αποστέρηση των μνημείων από ένα μέρος της λάμψης τους ως αναντικατάστατων Βυζαντινών κοσμημάτων της Ορθοδοξίας».
«Μιλάμε για σεβασμό αρχών και αξιών της Ορθοδοξίας και επομένως, σύμφωνα με το διεθνές και ευρωπαϊκό δίκαιο, η Βουλγαρία οφείλει να επιστρέψει τα κλαπέντα ιερά κειμήλια, βάσει της Συνθήκης του Νεϊγύ (1919) και της Σύμβασης της Χάγης (1954). Δεν νοείται ευρωπαϊκή χώρα που σέβεται τις αρχές της Ευρωπαϊκής Δημοκρατίας και του Πολιτισμού να μην επιστρέφει κειμήλια που είναι τοις πάσι γνωστό ότι ανήκουν στην Ελλάδα. Είναι ντροπή για τη Βουλγαρία να λέει ότι είναι ευρωπαϊκό κράτος και μάλιστα ορθόδοξο και να αγνοεί βασικές αρχές του ευρωπαϊκού πολιτισμού», πρόσθεσε.
«Το φλέγον αυτό ζήτημα παραμένει διαχρονικά ζωντανό στην συλλογική μνήμη των Σερραίων, οι οποίοι δικαίως συνεχίζουν να ζητούν, πρωτοστατούσης, μάλιστα, της τοπικής τους Εκκλησίας, την αποκατάσταση μιας σημαντικής ιστορικής και πνευματικής απώλειας για τον τόπο. Υπάρχει ένα σαφές και πολύ ενδύναμο νομικό και μάλιστα σε διεθνές επίπεδο πλαίσιο, αλλά και το ιστορικό και ηθικό υπόβαθρο, που δίδει την δυνατότητα στο δίκαιο αυτό αίτημα να καρποφορήσει!», ανέφερε ο κ. Παυλόπουλος.
Ο κ. Παυλόπουλος δεσμευόμενος πως ο αγώνας θα συνεχιστεί σε κάθε επίπεδο,τόνισε:«Είμαι εδώ για να ξεκινήσουμε, και εγώ και οι βουλευτές, ώστε να οδηγηθεί το ζήτημα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Δικαστήριο της Χάγης ή της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η υπόθεση θα συνεχιστεί».
Ο Σεβασμιότατος μητροπολίτης Σερρών και Νιγρίτης ευχαρίστησε θερμά τον Εξοχώτατο κ. Πρόεδρο για την περισπούδαστη ομιλία του, που με λόγο δυνατό, ιστορική ακρίβεια, τόλμη και αδιάσειστα νομικά επιχειρήματα ανέπτυξε το αίτημα της επιστροφής των εκκλησιαστικών κειμηλίων, που όπως χαρακτηριστικώς είπε, ως έργο ιστορικής αληθείας και δικαιοσύνης είναι πάντα επίκαιρο και ανοικτό!
«Συνεχής και αδιάπτωτος θα εξακολουθήσει να είναι ο δίκαιος αγώνας όλων μας για την συνολική επιστροφή των περγαμηνών και χαρτώων χειρογράφων στους φυσικούς τους χώρους, καθόσον, σήμερα, τόσον η Ιερά Μητρόπολίς μας, όσον και η παρά τας Σέρρας ιστορική Μονή Τιμ. Προδρόμου, που έχει τιμηθεί έκπαλαι με αυτοκρατορικές και εκκλησιαστικές ευλογίες, ως Σταυροπηγιακό και Πατριαρχικό βασιλομονάστηρο, διαθέτουν πλέον τους απαραίτητους για τόσο ευαίσθητους πολιτιστικούς θησαυρούς χώρους φυλάξεως. Η Πατρίδα μας επιθυμεί ειλικρινώς και εργάζεται φιλοτίμως για σχέσεις καλής γειτονίας και συνεργασίας με τα Κράτη, που την περιβάλλουν, πάντοτε όμως, στην βάση της αμοιβαιότητος, του σεβασμού και της δικαιοσύνης. Η σημερινή εκδήλωση αποτελεί μία πρώτης τάξεως ευκαιρία να εντείνουμε τον δίκαιο αυτόν αγώνα μας με ευγένεια και διακριτικότητα, αλλά και με μεγαλύτερο δυναμισμό και αποφασιστικότητα! Από τις Σέρρες εκπέμπεται, σήμερα, ένα δυνατό και συγκλονιστικό μήνυμα δικαιοσύνης και ιστορικής αληθείας!» ανέφερε ο σεβασμιότατος κ. Θεολόγος.
Την εκδήλωση που παρουσίασε ο πανοσιολογιότατος Αρχιμανδρίτης π. Ανδρέας Γκουζούνης, ιεροκήρυκας της ιεράς μητρόπολης Σερρών και Νιγρίτης, μεταξύ των τίμησαν οι Σεβασμιότατοι Μητροπολίτες Φλωρίνης, Πρεσπών και Εορδαίας κ. Ειρηναίος, Φιλίππων, Νεαπόλεως και Θάσου κ. Στέφανος, Σερρών και Νιγρίτης κ. Θεολόγος, ο βουλευτής Β’ Θεσσαλονίκης κ. Θεόδωρος Καράογλου, οι βουλευτές Σερρών κ. Τάσος Χατζηβασιλείου, κ. Φωτεινή Αραμπατζή, κ. Θεόφιλος Λεονταρίδης και κ. Κωνσταντίνος Μπούμπας, ο αντιπεριφερειάρχης Σερρών κ. Παναγιώτης Σπυρόπουλος, οι δήμαρχοι Σερρών κ. Βαρβάρα Μητλιάγκα, Εμμανουήλ Παππά κ. Δημήτριος Νότας και Νέας Ζίχνης κ. Παντελής Μπόζης, ο πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Σερρών κ. Νάσος Παπαδόπουλος, ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Σερρών κ. Αθανάσιος Μαλλιαράς, αντιδήμαρχοι δημοτικοί σύμβουλοι, ακαδημαϊκοί, εκπρόσωποι του Στρατού, της Αστυνομίας και της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, εκπρόσωποι φορέων και συλλόγων κ.α..
Σε όλους τους παρευρισκόμενους διανεμήθηκε έντυπα σε μια καλαίσθητη έκδοση η ομιλία του κ. Προκοπίου Παυλόπουλου, που την επιμέλεια της έκδοσης είχε η Ιερά Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτης και την έκδοση ανέλαβε ο Δήμος Σερρών.
Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με την δέσμευση όλων των παρευρισκομένων ότι ο αγώνας θα συνεχιστεί ότι η διεκδίκηση περνά σε μια νέα, πιο επιθετική φάση, αξιοποιώντας τόσο τη διπλωματική όσο και τη δικαστική οδό,με στόχο την αποκατάσταση της ιστορικής μνήμης και της πολιτιστικής κληρονομιάς των Σερρών.
Δήμητρα Μετόκη metoki63@hotmail.com
