Συνταγματικός φλόμος
Γράφει ο Αντώνης Αντωνάκος 03-02-2026
antonakosantonis@gmail.com http://www.antonakos.edu.gr
Πενία τέχνες κατεργάζεται. Είναι προφανές ότι η βαρύγδουπη και με τυμπανοκρουσίες αναγγελία από τον Πρωθυπουργό της επιχείρησης αλλαγής του Συντάγματος ανάγεται σε αυτήν την κατηγορία. Διανύοντας τους τελευταίους μήνες της παρούσας Βουλής, αφού η πιθανότητα διεξαγωγής των εκλογών το Φθινόπωρο είναι ισχυρή, η κυβέρνηση επιχειρεί να αλλάξει την πολιτική ατζέντα. Να μεταθέσει την συζήτηση από την λιτότητα που μαστίζει ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας, τις διευρυνόμενες ανισότητες και τα κοινωνικά αδιέξοδα που δημιουργούν, τα σκάνδαλα (του ΟΠΕΚΕΠΕ, των υποκλοπών, κ.λπ.), την δικαιολογημένη έλλειψη εμπιστοσύνης στους θεσμούς, την διαρκή υποβάθμιση του κοινωνικού κράτους (παιδεία, υγεία, κ.λπ.) και του περιβάλλοντος διαβίωσης, την εμπεδωμένη αίσθηση ανασφάλειας και κατάλυσης κάθε έννομης τάξης, στον κομματικό καυγά για το Σύνταγμα.
Οι ”πέντε πυλώνες της αναθεώρησης”(σύμφωνα με το κραυγαλέο πρωτοσέλιδο των ΝΕΩΝ) είναι: 1. Η αναθεώρηση του άρθρου 86 για τις ευθύνες υπουργών 2. Η αναθεώρηση του άρθρου 16 για την ίδρυση ιδιωτικών ΑΕΙ 3. Η μονιμότητα των Δ.Υ. σε νέα βάση(;) 4. Μία, 6ετής, θητεία για τον Π.τ.Δ. 5. Η συμμετοχή δικαστών στην επιλογή της ηγεσίας των ανωτάτων δικαστηρίων.
Προκύπτουν ορισμένα ερωτήματα τα οποία όλα ανάγονται σε ένα και μόνο: σε ποια από τα προβλήματα που έχουν οδηγήσει την κοινωνία σε ασφυξία θα απαντήσουν αυτές οι, πραγματικές ή πλασματικές, αλλαγές αν πραγματοποιηθούν; Πόσο απασχολεί για παράδειγμα τους πολίτες η θητεία του -διακοσμητικού όπως τον κατάντησαν- Π.τ.Δ. και η διάρκειά της; Δηλαδή αν είχαμε την κυρία Σακελλαροπούλου έναν ακόμα χρόνο και αν η ανανέωση της θητείας της απαγορευόταν από το Σύνταγμα(και όχι από τις πολιτικές σκοπιμότητες) θα είχε λυθεί κάποιο πρόβλημα των άνεργων, των χαμηλόμισθων, των χαμηλοσυνταξιούχων; Θα είχε περιοριστεί η ακρίβεια; Θα είχε βελτιωθεί η εκπαίδευση ή η υγεία; Θα είχαν λήξει οι αιτίες που καθηλώνουν τους νέους στην πατρική εστία, αποκλείοντας την δημιουργία δικής τους οικογένειας; Η ίδρυση των ιδιωτικών ΑΕΙ έχει ήδη υλοποιηθεί. Είναι αντισυνταγματική; Αν είναι σύμφωνη με το Σύνταγμα ποια είναι η επείγουσα ανάγκη αλλαγής του άρθρου 16; Αν όχι πως επιτρέπεται σήμερα η λειτουργία τους;
Μια ακόμα, βαρύγδουπη, αλλαγή που προτείνεται είναι αυτή του άρθρου 86 περί ευθύνης υπουργών. Δηλαδή μέχρι τώρα το Σύνταγμα προστάτευε τους υπουργούς; Γι’ αυτό βγήκαν όλοι ”λευκές περιστερές” από τα σκάνδαλα, των προμηθειών, των Δημοσίων Έργων, της Siemens κ.λπ.; Οι ”θείες απ’ το Ναϊρόμπι” είναι κατοχυρωμένες Συνταγματικά; Οι κυβερνητική πλειοψηφία, που ακυρώνει την παραπομπή στην δικαιοσύνη, είναι υποχρεωτική από το Σύνταγμα; Δεν υπάρχει ελεύθερη και υπαγορευόμενη από ηθικούς, γραπτούς ή άγραφους, νόμους βούληση για τους βουλευτές; Με τέτοιο παρελθόν ποιόν μπορεί να πείσουν η κυβέρνηση και τα κόμματα για τις προθέσεις τους; Αλλά, συναφώς, και η αλλαγή του τρόπου εκλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης πόσο την απεγκλωβίζει από την πατρωνία της εκτελεστικής εξουσίας; Πόσο ”ανεξάρτητη” και ”ανεπηρέαστη” θα είναι στο μέλλον;
Τέλος, απομένει η ”Μονιμότητα των Δ.Υ. σε νέα βάση”. Ιδεοληψία ή προσφέρεται, ως ”φλόμος”, για να τσιμπήσουν, στον κοινωνικό εμφύλιο, τα πρόθυμα ”ψάρια”; Αλλά οι Δ.Υ., στο ”όχημα” της Εκτελεστικής Εξουσίας, είναι ότι οι ”βίδες” στις ρόδες. Ενοχοποιώντας τους, εμμέσως, προσπαθείς να πείσεις ότι για το ”ατύχημα” δεν φταίει ο οδηγός, το σασί, η μηχανή ή έστω οι ρόδες αλλά οι ”βίδες”.
*Ο Αντώνης Αντωνάκος είναι Μαθηματικός, πρώην αντιπρόεδρος της Εκτελεστικής Επιτροπής της ΑΔΕΔΥ
antonakosantonis@gmail.com
http://www.antonakos.edu.gr
